Beveridge Eğrisi Nedir? Açık İşler, İşsizlik ve Eşleşme Verimliliği

Yatay eksende, ABD Çalışma İstatistikleri Bürosunun (BLS) aylık hanehalkı araştırması Current Population Survey’den (CPS) gelen işsizlik oranı bulunur. Geçici olarak işten çıkarılan ve işe geri çağrılmayı bekleyen kişiler, aktif olarak iş aramasalar bile işsiz sayılabilir. Dikey eksende ise BLS’nin işveren araştırması Job Openings and Labor Turnover Survey’den (JOLTS) gelen açık iş oranı yer alır. Yani grafik, farklı araştırmalardan elde edilen iki işgücü piyasası tahminini yan yana getirir. BLS’nin Beveridge eğrisi grafiğinde dikey eksen açık iş oranı, yatay eksen işsizlik oranıdır.

Her nokta, belirli bir döneme ait iki göstergenin birlikte aldığı değeri gösterir. İşsizlik yükselirken açık iş oranı düşüyorsa nokta genellikle sağa ve aşağı hareket eder. Bu gözlemler çoğu zaman aşağı eğimli ve dışbükey bir eğri üzerinde sıralanır: iki göstergenin ters yönlü ilişkisi sürer, ancak eğrinin eğimi boyunca her yerde aynı kalmaz. Bu, sık görülen bir biçimin betimlemesidir; değişmez bir doğa yasası değildir.

Buradaki “eğri” geleceği gösteren bir tahmin çizgisi ya da büyüme ile resesyon arasındaki resmî sınır değildir. Yayımlanmış göstergeleri karşılaştırmaya ve işgücü talebi, işçi bulma ve işten ayrılmalar hakkında soru sormaya yarayan bir çerçevedir. Grafiği doğru okumak için önce kullanılan serilerin kapsamını anlamak gerekir.

JOLTS’ta açık iş, internette hâlâ görünen her iş ilanı demek değildir. Ayın son iş gününde belirli ve henüz doldurulmamış bir pozisyon olmalı, yapılacak iş hazır bulunmalı, işe 30 gün içinde başlanabilmeli ve işyeri dışından adaylar etkin biçimde aranmalıdır. Yalnızca kurum içi geçişe açık pozisyonlar ya da başlangıcı 30 günden daha ileri bir tarihte olan işler bu tanıma girmez. Ayrıntılar için BLS JOLTS veri tanımlarına ve JOLTS sık sorulan sorularına bakın.

Grafikte kullanılan açık iş oranı, açık pozisyon sayısının istihdam ile açık pozisyon sayısının toplamına bölünüp 100 ile çarpılmasıyla hesaplanır:

Açık iş oranı = açık işler ÷ (istihdam + açık işler) × 100

Payda işgücü ya da toplam nüfus değildir. Örneğin, varsayımsal olarak 95 kişi istihdamda ve 5 pozisyon açık ise oran 5 ÷ (95 + 5) × 100 = %5 olur. Bu, yalnızca hesabı göstermek için oluşturulmuş bir örnektir; herhangi bir aya ait veri değildir. Oranın yöntemi BLS JOLTS tahmin metodolojisinde açıklanır.

JOLTS’taki açık iş sayısı bir stoktur: ayın son iş gününde doldurulmamış pozisyonların anlık görüntüsüdür. İşe alımlar ve işten ayrılmalar ise akıştır; olaylar ayın tamamı boyunca ölçülür. Bir işveren aynı ay içinde bir kişiyi işe alıp daha sonra işten çıkarabilir. Bu hareketler aylık akışlara girer, oysa pozisyon ayın son günü açık olmayabilir. BLS’nin JOLTS stok ve akış açıklaması, ölçümlerin farklı referans dönemlerini özellikle belirtir.

Araştırmaların zamanlaması da farklıdır. JOLTS istihdamı ayın 12’sini içeren ödeme dönemine, açık işler ayın son iş gününe dayanır; CPS ise kişileri referans haftalarına göre sınıflandırır. Bu yüzden açık işlerin, işe alımların ve işsiz sayısının aynı anda ya da eşit hızla değişmesini beklemeyin. Birini diğerine bölmek de kendiliğinden anlamlı, ortak bir gösterge üretmez.

Bir başlık bu farkları “işsiz başına iş” ifadesine indirgediğinde hangi serilerin kullanıldığını kontrol edin. Böyle bir oran işgücü piyasasındaki sıkılığı ölçmek için yararlı olabilir, ancak Beveridge eğrisinin kendisi değildir ve JOLTS açık iş oranıyla aynı hesaplama da değildir. Seriyi, birimini ve dönemi açıkça belirtin.

İşgücü talebi güçlü olduğunda şirketler daha çok pozisyon açar ve işsizlerin oranı genellikle daha düşük olur. Talep soğuduğunda açık pozisyonlar azalabilir; bazı iş arayanların iş bulması daha uzun sürer ve işsizlik artabilir. Diğer etkenler hızlı biçimde değişmiyorsa ekonomi aynı eğri boyunca aşağı ve sağa hareket edebilir.

Eğrinin kıvrımı, tepkinin her noktada aynı olmak zorunda olmadığını anlatır. Üstteki daha dik bölüm, açık işlerin çok, işsizliğin düşük olduğu duruma karşılık gelir. Aynı eğri üzerinde açık işlerdeki belirgin bir düşüş, işsizlikte görece sınırlı bir artışla birlikte görülebilir. Daha yatık bir bölümde ise benzer büyüklükteki açık iş değişimi, işsizliğin daha çok değişmesiyle beraber olabilir. Bu, koşullu bir ilişkinin geometrisidir; garantili bir tahmin değildir.

Basit ekonomik modeller, açık pozisyonları ve işsizleri işverenin uygun bir çalışan bulma olasılığıyla ilişkilendirir. Ancak gözlenen grafik, iki veri serisinin istatistiksel betimlemesidir; işe alım hızını ya da her eşleşmenin niteliğini doğrudan ölçmez. Eğrinin biçimini yorumlarken işten ayrılmaları, çalışanların sektörler arasında geçişini ve tahmin yöntemlerini de hesaba katmak gerekir.

Yatay eksenin işsizlik, dikey eksenin açık iş oranı olduğunu düşünün. A noktası (işsizlik %3,5, açık iş %6,0), B noktası (%3,8, %5,0) olsun. A’dan B’ye geçiş sağa ve aşağıdır: açık iş oranı 1 yüzde puan düşerken işsizlik oranı 0,3 yüzde puan yükselir. Bu, işgücü talebinin aynı eğri boyunca soğumasıyla bağdaşabilecek bir hareketi gösterir.

C noktası (işsizlik %5,0, açık iş %5,0) olsun. B’ye kıyasla açık iş oranı aynı, işsizlik ise 1,2 yüzde puan daha yüksektir. Bu çift, eğrinin sağa kaymış olmasıyla uyumlu olabilir: benzer bir açık iş oranında daha çok kişi iş arıyor olabilir. Fakat birkaç nokta, nedenin işçi-iş eşleşmesinin zorlaşması, işlerin niteliğindeki değişim, işten ayrılmaların artması ya da başka bir unsur olduğunu kanıtlamaz.

Üç noktanın da tüm değerleri eksenleri ve karşılaştırmayı anlatmak için uydurulmuştur. BLS verisi, güncel bir işgücü piyasası görüntüsü veya tahmin değildir. Gerçek grafikte ayları, mevsimsel düzeltmeyi, veri revizyonlarını ve kullanılan açık iş serisini kontrol edin.

Eğri boyunca hareket, ilişkiyi belirleyen temel koşullar yaklaşık aynı kalırken “açık iş–işsizlik” çiftinin değişmesini anlatır. Örneğin işgücü talebinin zayıflaması açık pozisyonları azaltabilir ve zaman içinde işsizliği yükseltebilir. Ancak işe alımların ne kadar çabuk yavaşladığı, işten çıkarmalar ve çalışanların kendi isteğiyle ayrılması, değişimin yönünü ve büyüklüğünü etkiler.

Eğrinin kayması, açık iş ve işsizlik oranları benzer olsa bile aralarındaki ilişkinin değişmesidir. İşverenler gerekli becerilere sahip adayları bulmakta zorlanabilir; çalışanlar ile açık işler farklı bölgelerde veya sektörlerde yoğunlaşabilir; işlerin bileşimi değiştiğinde yeniden eğitim ve geçiş zaman alabilir. İşten ayrılmaların artması ya da çalışanların sektörler arasında yeniden dağılması da gözlenen noktaları kaydırabilir.

“Eşleşme verimliliği”, belirli koşullarda iş arayanlarla açık işlerin ne ölçüde işe alıma dönüştüğünü ifade eder. Bu verimlilik tek bir noktanın koordinatlarından doğrudan okunamaz. Bir açıklamayı sınamak için iş arama, işe alma, işten ayrılma ve sektör yapısı hakkında ek veri ve varsayımlar gerekir. Grafikte görülen aynı kaymanın birden çok olası açıklaması vardır.

Eğrinin üstteki dik bölümünde açık iş oranı, işsizlik oranının yükselişinden daha belirgin düşebilir. Bu nedenle işe alım ilanlarının azalması, istihdamın aynı ölçüde kötüleştiği anlamına gelmeyebilir. Sonuç, eğri üzerindeki konuma, eğrinin biçimine, işten çıkarma hareketlerine ve çalışanların başka işverenlere geçme kolaylığına bağlıdır.

İşten çıkarmalar ve diğer işten ayrılmalar artarsa iş arayanların sayısı daha hızlı büyür. Bu durumda aynı miktardaki açık iş düşüşüne rağmen işsizlik daha fazla yükselebilir. İşverenler ağırlıklı olarak henüz doldurmadıkları pozisyonları iptal ediyor ve az sayıda kişiyi işten çıkarıyorsa piyasa daha yumuşak soğuyabilir. Bu senaryolar analizi düzenlemeye yarar; gerçek zamanda hangisinin yaşandığını tek başına eğri söylemez.

JOLTS tahminleri ilk yayımlandığında ön niteliktedir ve daha sonra revize edilebilir; mevsimsel faktörlerin yeniden hesaplanması ve yıllık güncellemeler de geçmiş değerleri değiştirebilir. Yayınlar arasındaki grafikleri karşılaştırırken veri indirme tarihini kaydedin ve aynı veri sürümünü kullandığınızdan emin olun. BLS JOLTS SSS sayfası aylık ve yıllık revizyonları açıklar.

Beveridge eğrisi, açık iş ve işsizlik oranları; işe alımlar, işten ayrılmalar ve işgücünün bileşimiyle birlikte okunduğunda yararlıdır. Açık iş talebinin basitçe soğumasıyla, benzer sayıda açık pozisyona karşılık daha fazla kişinin iş aradığı bir durumu ayırt etmeye yardımcı olur. Ancak grafik işgücü piyasasının dengede olduğunu göstermez, resesyon tarihini belirlemez veya “yumuşak iniş”i garanti etmez.

Federal Reserve’in 29 Temmuz 2022 tarihli araştırma notu, o dönemdeki açık iş hareketlerinin işsizlikte sınırlı bir artışla birlikte gerçekleşip gerçekleşemeyeceğini incelemek için işsizlik akışlarına, eşleşme parametrelerine ve işten ayrılmalara dayanan belirli bir model kullandı. Sonuç, seçilen model, parametreler ve o dönemin koşullarıyla sınırlıydı; evrensel bir kural veya güncel tahmin değildir. Fed’in 2022 Beveridge eğrisi ve yumuşak iniş analizi, sonucun eğime, eşleşme verimliliğine ve işten ayrılmalara bağlı olduğunu ele alır.

Grafiği okurken önce iki ekseni ve veri kaynaklarını adlandırın; ardından farklı dönemleri aynı eğri boyunca mı karşılaştırdığınızı yoksa eğrinin kaydığını mı varsaydığınızı sorun. Sonra işe alımları, işten ayrılmaları, sektör bileşimini ve veri revizyonlarını inceleyin. İlgili kavramlar için yumuşak iniş ve resesyon farkı, U-3 ve U-6 işsizlik oranlarının karşılaştırması ve Okun yasası: üretim ile işsizlik arasındaki ilişki yazılarına bakabilirsiniz.